Pałacyk Ryla w Ostrowcu Świętokrzyskim - dom, który pamięta wszystko
Na dawnym przedmieściu Karolinów w Ostrowcu Świętokrzyskim stoi budynek, którego nie da się pomylić z żadnym innym. Pałacyk Ryla, dziś już mocno przekształcony, nadal nosi na sobie warstwy miejskiej historii - od eleganckiego domu rodziny Rylów, przez wojenny urzędowy adres, po zupełnie przyziemne funkcje z czasów PRL i późniejszych lat. 🏛️
- Willa Bolesława Ryla przeszła przez kilka epok i każda zostawiła po sobie ślad
- Od eleganckich schodów do banków i kancelarii - pałacyk stracił dawny blask
- Stary adres nadal czeka na lepszy rozdział
Willa Bolesława Ryla przeszła przez kilka epok i każda zostawiła po sobie ślad
Ten ceglany pałacyk powstał około 1910 roku i od początku miał ambicję, żeby wyróżniać się w krajobrazie miasta. Zbudowano go na planie prostokąta, z wyraźnie wysuniętymi partiami ścian od wschodu i zachodu oraz półkolistym, ozdobnym fragmentem od południa. Projektant pozostaje nieznany, ale efekt był jednoznaczny - to miała być siedziba z charakterem.
Właścicielami byli Bolesław Saturnin Ryl i Jadwiga Aleksandra Głowacka. On był synem aptekarza Jana Gracjana Ryla i Władysławy Malanowicz, ona córką Tomasza Głowackiego, właściciela cegielni „Jadwigów”. Sama ta rodzinna historia sporo mówi o dawnym Ostrowcu - mieście ludzi przedsiębiorczych, związanych z handlem, rzemiosłem i przemysłem.
Los budynku szybko jednak odbił się od tej reprezentacyjnej oprawy. W czasie okupacji hitlerowskiej działał tu Arbeitsamt, urząd odpowiedzialny za wysyłanie ludzi na roboty przymusowe. To jeden z tych momentów, które zmieniają zwykły adres w bolesne miejsce pamięci. 🕰️
Najświeższe wiadomości z Ostrowca Świętokrzyskiego czekają na stronie głównej wostrowcu.pl, a koncerty, spotkania i imprezy na najbliższe dni – w kalendarzu wydarzeń.
Od eleganckich schodów do banków i kancelarii - pałacyk stracił dawny blask
Po wojnie budynek odkupiono od Rylów, a jego kolejne funkcje coraz mocniej odsuwały go od pierwotnego charakteru. Do 1977 roku mieściło się tu Ostrowieckie Zjednoczenie Gastronomiczne, potem przyszła kolej na drukarnię Spółdzielni Pracy Drukarsko-Introligatorskiej, która działała tu do 1988 roku. Później obiekt przejęła firma „Gromada”, właściciel hotelu „Łysica”, planując magazyn i salę bankietową. W następnych latach w pałacyku pracowały jeszcze banki i kancelarie notarialne.
Najmocniej zmienił go kapitalny remont zakończony w 1989 roku. Budynek był wtedy w złym stanie i groziła mu rozbiórka, więc ratowanie miało swoją cenę. Zniknęło sporo ozdobnych detali, przebudowano efektowne, kręcone schody prowadzące na taras wejściowy, zlikwidowano taras od wschodu, a dach pokryto blachą zamiast dawniej stosowanej karpiówki. Ujednolicono także elewację, przez co pałacyk stracił część dekoracyjności, która kiedyś budowała jego urok.
Dziś z dawnych ogrodów i reprezentacyjnego otoczenia nie zostało już wiele. Sam budynek, wpisany do Gminnej Ewidencji Zabytków, pozostaje raczej cieniem dawnej świetności niż pełnoprawnym świadkiem minionej elegancji. A jednak właśnie takie miejsca przyciągają uwagę najbardziej, bo pokazują, jak miasto zmienia się razem ze swoimi domami. 🧱
Stary adres nadal czeka na lepszy rozdział
Pałacyk Ryla to nie jest tylko ładny zabytek do obejrzenia z daleka. To kawałek lokalnej historii zapisany w murach, który przeszedł drogę od prywatnej rezydencji, przez okupacyjny urząd, po magazyny, biura i pustkę. I właśnie dlatego warto zatrzymać przy nim wzrok na dłużej - bo w Ostrowcu Świętokrzyskim takie miejsca mówią o mieście więcej niż niejeden podręcznik.
na podstawie: Muzeum Ostrowiec Świętokrzyski.
Widzisz błąd lub nieaktualną informację? Zgłoś błąd, sprostowanie lub uwagę
![]()
Ostatnie Artykuły

21 punktów na sesji. Budżet, transport i jawność komisji wśród tematów
![[PIŁKA RĘCZNA] KSZO Ostrowiec Świętokrzyski – SPR Górnik Zabrze 48:32. Strzelecki rozmach w I Lidze Mężczyzn (Grupa D)](/images/mecz/thumbnails/kszo-ostrowiec-swietokrzyski-spr-gornik-zabrze-20112026-4832.webp)
[PIŁKA RĘCZNA] KSZO Ostrowiec Świętokrzyski – SPR Górnik Zabrze 48:32. Strzelecki rozmach w I Lidze Mężczyzn (Grupa D)

Wpis do rejestru zabytków zatrzymał plan rozbudowy urzędu w Kielcach

Podręcznik z 1843 roku pokazuje, jak uczono się górnictwa

34 prace w finale konkursu „Lokalne-Niebanalne”. Wyłoniono laureatów

GoVbot ma ułatwić szukanie informacji w starostwie. Ruszy pilotaż

Kontrola na Bałtowskiej ujawniła blisko 2 promile u kierującej

Zatrzymanie w Ostrowcu. Ma odbyć 2 lata i 8 miesięcy za narkotyki

Dwóch poszukiwanych zatrzymanych w Ostrowcu. Trafili do zakładów karnych

Wybite szyby i pięć kradzieży perfum. Policja zatrzymała podejrzanego

Trzy kradzieże poniżej progu wykroczenia. Policja połączyła je w jedno przestępstwo

PSP nr 14 miała najliczniejszą reprezentację, a PSP nr 9 najwyższy odsetek biegaczy

Skradziony dowód posłużył do zaciągnięcia pożyczki. Poszukiwany zatrzymany

Młodzieżowa Rada Miasta szuka autorów do gazetki „Oczami Młodych”
Przydatne dane teleadresowe
- Nadleśnictwo Ostrowiec Świętokrzyski - kontakt, drewno, edukacja i zasady korzystania z lasu
- Dom Pomocy Społecznej w Ostrowcu Świętokrzyskim - kontakt, przyjęcie, opłaty i usługi
- Powiatowy Inspektorat Weterynarii w Ostrowcu Świętokrzyskim - kontakt, godziny i zakres działania
- GOPS Bodzechów - kontakt, godziny i świadczenia dla mieszkańców gminy
- Apteki Ćmielów, powiat ostrowiecki - adresy, telefony, godziny otwarcia
- Parafia św. Michała Archanioła w Ostrowcu Świętokrzyskim - msze, kancelaria, sakramenty
